Starten als zelfstandige in 2026: eenmanszaak of meteen een BV?.

Details

• Type: praktische startersgids + vergelijking
• Voor wie: wie in België als zelfstandige wil starten
• Onderwerp: keuze tussen een eenmanszaak en een BV
• Let op: fiscale tarieven, drempels en regels voor 2026 zijn tijdsgevoelig. Laat een concrete keuze simuleren voor jouw situatie.

Waarom is deze keuze belangrijk?

De ondernemingsvorm bepaalt niet alleen hoe je je activiteit opricht. Ze heeft ook gevolgen voor:

• je persoonlijke aansprakelijkheid;
• de belasting op je winst;
• de manier waarop je jezelf geld uitkeert;
• de complexiteit en kost van je boekhouding;
• de mogelijkheid om later te groeien, vennoten aan te trekken of je zaak over te dragen.

De beste vuistregel is: start met de structuur die past bij waar je vandaag staat. Je kan later nog overschakelen wanneer je activiteit, winst of risico’s veranderen.

Eenmanszaak: eenvoudig en flexibel starten

Bij een eenmanszaak is er geen aparte rechtspersoon: jij en je onderneming zijn juridisch nauw met elkaar verbonden.

Voordelen

• Je richt de activiteit snel op via een ondernemingsloket.
• Je hebt geen statuten of notaris nodig.
• De opstartkosten en vaste administratie zijn meestal beperkt.
• Je kan doorgaans een vereenvoudigde boekhouding voeren als je aan de voorwaarden voldoet.
• De winst komt rechtstreeks bij jou terecht; er is geen aparte vennootschap waaruit je geld moet halen.
• De vorm past goed bij een activiteit die je eerst wil testen, een bijberoep of een dienstverlenende activiteit met beperkte investeringen.

Aandachtspunten

Je bent persoonlijk en onbeperkt aansprakelijk voor de schulden en verbintenissen van je onderneming. Daardoor kunnen ook je privébezittingen in het gedrang komen, behalve waar een wettelijke of contractuele bescherming geldt. Denk daarom vooraf na over beroepsaansprakelijkheid, contracten en verzekeringen.

De winst van een eenmanszaak wordt in principe belast in de personenbelasting. Bij hogere winsten kan de combinatie van personenbelasting en sociale bijdragen zwaar doorwegen. Er is geen vaste winstdrempel waarop een BV automatisch voordeliger wordt: je privébehoeften, investeringen, gezinssituatie en plannen spelen allemaal mee.

BV: meer structuur en groeiruimte

Een BV is een aparte rechtspersoon met een eigen vermogen, boekhouding en belastingaangifte. Je bent aandeelhouder en/of bestuurder, maar de onderneming staat juridisch los van je privévermogen.

Voordelen

• Je privévermogen is in principe afgescheiden van het vermogen van de BV.
• De structuur past beter bij grotere investeringen, voorraad, personeel of hogere aansprakelijkheidsrisico’s.
• Je kan winst in de vennootschap laten om later te investeren.
• Je kan werken met verschillende vormen van vergoeding, zoals een bedrijfsleidersbezoldiging en — als aan de voorwaarden is voldaan — dividenden.
• Aandelen maken het eenvoudiger om later vennoten aan te trekken of de onderneming over te dragen.

Beperkte aansprakelijkheid is geen absolute bescherming. Bestuurders kunnen nog altijd persoonlijk aansprakelijk worden in bepaalde situaties, bijvoorbeeld bij fouten, fraude of het niet naleven van wettelijke verplichtingen.

Aandachtspunten

• De oprichting vraagt meer voorbereiding, waaronder statuten en een financieel plan.
• Je werkt met een notaris en hebt hogere opstartkosten.
• Een dubbele boekhouding en een jaarlijkse jaarrekening brengen meer administratie mee.
• De begeleiding door een boekhouder of accountant is in de praktijk meestal nodig.
• Geld in de BV is niet automatisch privé geld. Een uitkering moet via de juiste vergoedings- of dividendroute gebeuren en kan fiscale gevolgen hebben.

De belangrijkste verschillen

Wanneer bekijk je een overstap naar een BV?

Een overstap kan zinvol worden wanneer een of meer van deze signalen zich voordoen:

• je winst blijft structureel hoog en je hebt niet alles privé nodig;
• je wil belangrijke investeringen doen of personeel aanwerven;
• je activiteit brengt een risico mee dat je niet langer privé wil dragen;
• je wil met vennoten samenwerken of investeerders aantrekken;
• je wil de onderneming later gemakkelijker overdragen;
• je huidige fiscale en administratieve situatie vraagt om een andere vergoedingsstructuur.

Een overstap is niet alleen een administratieve formaliteit. Laat vooraf de timing, de waarde van je activiteit, eventuele activa en de fiscale gevolgen doorrekenen. Vaak is een eenmanszaak eerst starten en later gecontroleerd overschakelen een logische aanpak, maar dat is geen automatische aanbeveling.

Praktisch stappenplan voor starters

1. Maak een realistische raming van omzet, kosten, winst en cashflow.
2. Breng je aansprakelijkheidsrisico’s, investeringen en eventuele personeelsplannen in kaart.
3. Bepaal hoeveel inkomen je privé nodig hebt en hoeveel je wil herinvesteren.
4. Vergelijk een eenmanszaak en een BV op basis van jouw cijfers, niet op basis van een algemene winstdrempel.
5. Vraag advies aan een ondernemingsloket en boekhouder of accountant vóór je opricht.
6. Plan een evaluatiemoment: bijvoorbeeld na het eerste boekjaar of zodra je winst, risico’s of plannen duidelijk veranderen.

2026: controleer de actuele regels

De bron bespreekt voor 2026 onder meer wijzigingen die de belasting op winst en uitkeringen uit een vennootschap kunnen beïnvloeden. Tarieven, wachttermijnen en ingangsdata kunnen wijzigen of afhankelijk zijn van overgangsregels. Gebruik daarom geen algemene percentages als definitieve simulatie en controleer de actuele regelgeving vóór je een BV opricht of een overstap plant.

Bron

VDV Accountants — Starten als zelfstandige in 2026: eenmanszaak of meteen een BV?

Gerelateerde artikels

• Forfaitaire beroepskosten als zelfstandige: voor- en nadelen
• Boekhouder vinden: AccountantMatch (Xerius)
• Je boekhouding als student-zelfstandige: zelf doen met Dexxter of Accountable